ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୫।୩: ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ବଢ଼ୁଥିବା ଉତ୍ତେଜନା ଏବଂ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳ ବାଧା ମଧ୍ୟରେ, ଦେଶରେ ଏଲପିଜିର ଉପଲବ୍ଧତା ନେଇ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଚିନ୍ତା ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ଫଳସ୍ୱରୂପ, ଭୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇ, ଅନେକ ବ୍ୟକ୍ତି ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରକୃତ ଆବଶ୍ୟକତାଠାରୁ ଅଧିକ ଘରେ ଗ୍ୟାସ ସିଲିଣ୍ଡର ଗଚ୍ଛିତ କରିବା ବିଷୟରେ ବିଚାର କରନ୍ତି। ତଥାପି, ଏପରି ପଦକ୍ଷେପ କେବଳ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ନୁହେଁ ବରଂ ଏହାକୁ ଏକ ଦଣ୍ଡନୀୟ ଆଇନଗତ ଅପରାଧ ବୋଲି ମଧ୍ୟ ବିବେଚନା କରାଯାଇପାରେ। ସରକାର ଏବଂ ତୈଳ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଏଲପିଜି ସଂଯୋଗ ଏବଂ ସିଲିଣ୍ଡର ରଖିବା ସମ୍ପର୍କରେ କଠୋର ନିୟମ ସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି, ଯାହାର ପାଳନ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ପାଇଁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।
ଭାରତରେ, ଏଲପିଜି ସଂଯୋଗକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିବା ସାଧାରଣ ନିୟମ ହେଉଛି “ଗୋଟିଏ ଘର, ଗୋଟିଏ ସଂଯୋଗ”। ଏହା ବୁଝାଏ ଯେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଆବାସିକ ଠିକଣା କିମ୍ୱା ରୋଷେଇ ଘର ପାଇଁ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଏଲପିଜି ସଂଯୋଗକୁ ବୈଧ ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଦେଶରେ ଘରୋଇ ଗ୍ୟାସ ସଂଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରୁଥିବା କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଇଣ୍ଡିଆନ ଅଏଲ କର୍ପୋରେସନ (ଇଣ୍ଡେନ ଗ୍ୟାସ), ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ କର୍ପୋରେସନ ଲିମିଟେଡ (ଏଚପି ଗ୍ୟାସ), ଏବଂ ଭାରତ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ କର୍ପୋରେସନ ଲିମିଟେଡ (ଭାରତ ଗ୍ୟାସ) ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ଯଦି ଜଣେ ଗ୍ରାହକ ପୂର୍ୱରୁ ଗୋଟିଏ ପ୍ରଦାନକାରୀଙ୍କଠାରୁ ସଂଯୋଗ ରଖିଛନ୍ତି, ତେବେ ସମାନ ଠିକଣାରେ ଭିନ୍ନ ପ୍ରଦାନକାରୀଙ୍କଠାରୁ ସଂଯୋଗ ପାଇବାକୁ ନିୟମାବଳୀର ଉଲ୍ଲଂଘନ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ତଥାପି, ଗ୍ରାହକମାନେ ସେମାନଙ୍କର ବିଦ୍ୟମାନ ସଂଯୋଗକୁ ଡବଲ ବୋତଲ ସଂଯୋଗ (DBC) ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାର ବିକଳ୍ପ ରଖିଛନ୍ତି, ଯାହା ଗୋଟିଏ ସଂଯୋଗ ଅଧୀନରେ ଦୁଇଟି ସିଲିଣ୍ଡର ରଖିବାର ଅନୁମତି ଦିଏ।
ଘରୋଇ ଗ୍ରାହକମାନଙ୍କ ପାଇଁ, ଗୋଟିଏ ସଂଯୋଗ ଅଧୀନରେ ଦୁଇଟି ସିଲିଣ୍ଡର ରଖିବା ସାଧାରଣତଃ ମାନକ ଅଭ୍ୟାସ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅନୁଯାୟୀ, ଗୋଟିଏ ସିଲିଣ୍ଡର ସକ୍ରିୟ ବ୍ୟବହାରରେ ରହିଥାଏ ଯେତେବେଳେ ଦ୍ୱିତୀୟଟି ସଂରକ୍ଷଣ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ। ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ଜଣେ ଗ୍ରାହକ ପ୍ରତିବର୍ଷ ସର୍ୱାଧିକ 15 ଘରୋଇ ସିଲିଣ୍ଡର କିଣିପାରିବେ।
ଯଦି ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ବୈଧ ଅନୁମତି ବିନା ସେମାନଙ୍କର ଆବଶ୍ୟକତାଠାରୁ ଅଧିକ ସିଲିଣ୍ଡର ଗଚ୍ଛିତ କରନ୍ତି, କିମ୍ୱା 40 କିଲୋଗ୍ରାମରୁ ଅଧିକ LPG ସଂରକ୍ଷଣ କରନ୍ତି, ତେବେ ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ “ଗଚ୍ଛିତ କରିବା” ଭାବରେ ବର୍ଗୀକୃତ କରାଯାଇପାରେ। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ପ୍ରଶାସନିକ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡନୀୟ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ କ୍ଷମତା ଦିଆଯାଇଛି।
ନିଜର ପ୍ରକୃତ ଆବଶ୍ୟକତାଠାରୁ ଅଧିକ ଗ୍ୟାସ ସିଲିଣ୍ଡର ଗଚ୍ଛିତ କରିବାର ପରିଣାମ କଠୋର ହୋଇପାରେ। ଯଦି ସିଲିଣ୍ଡରର ଅବୈଧ ଦଖଲ କିମ୍ୱା କଳାବଜାରୀ ସହିତ ଜଡିତ ମାମଲା ପ୍ରକାଶ ପାଏ, ତେବେ ଅପରାଧୀଙ୍କ ଗ୍ୟାସ ସଂଯୋଗ ସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ବନ୍ଦ କରାଯାଇପାରେ ଏବଂ ଭାରୀ ଆର୍ଥିକ ଦଣ୍ଡାଦେଶ ଲାଗୁ ହୋଇପାରେ।
ଗୁରୁତର ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଏପରି ଅପରାଧ ପାଇଁ ପ୍ରାଥମିକ ସାମଗ୍ରୀ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଏ, ଯାହା ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ତିନି ମାସରୁ ସାତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ହୋଇପାରେ। ଗ୍ୟାସ ସିଲିଣ୍ଡର ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ସୁରକ୍ଷା ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ସୁରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ, ଏଲପିଜି ସିଲିଣ୍ଡରଗୁଡ଼ିକୁ ସଠିକ ଭାବରେ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ। ସିଲିଣ୍ଡରଗୁଡ଼ିକୁ ସର୍ୱଦା ଏକ ଭଲ ବାୟୁଚଳନ ସ୍ଥାନରେ ସିଧା ରଖିବା ଉଚିତ। ଯଦି ଘରେ ଦୁଇଟି ସିଲିଣ୍ଡର ଥାଏ, ତେବେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ପରସ୍ପର ଉପରେ ଗଦା କରାଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ସରକାର ଏବଂ ଗ୍ୟାସ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଗ୍ରାହକମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରକୃତ ଆବଶ୍ୟକତାଠାରୁ ଅଧିକ ଆତଙ୍କ-ବୁକିଂ କିମ୍ୱା ସିଲିଣ୍ଡର ଗଚ୍ଛିତ କରିବାରୁ ନିବୃତ୍ତ ରହିବାକୁ ନିବେଦନ କରୁଛନ୍ତି। ଯଦି ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ କଠୋର ଭାବରେ ଗ୍ୟାସ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି, ତେବେ ଏହା ଯୋଗାଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ଅନାବଶ୍ୟକ ଚାପକୁ ରୋକିବ।