ଭୁବନେଶ୍ୱର,୨୧।୮: ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର ବୁଧବାର ମସ୍କୋରେ ରୁଷିଆର କମ୍ପାନୀମାନଙ୍କୁ ଭାରତରେ ଅଧିକ ବିନିଯୋଗ ଓ ବ୍ୟବସାୟିକ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଇଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଶୁଳ୍କ ଓ ଅଣ-ଶୁଳ୍କ ବାଧାଗୁଡ଼ିକ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବାଣିଜ୍ୟ ଗତିକୁ ଅଟକାଇ ପାରେ। ମସ୍କୋରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ୨୬ତମ ଭାରତ-ରୁଷିଆ ଆନ୍ତଃସରକାରୀ କମିଶନ (ଆଇଆରଆଇଜିସି-ଟିଇସି)ରେ ରୁଷିଆର ପ୍ରଥମ ଉପ-ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଡେନିସ୍ ମାନ୍ତୁରୋଭଙ୍କ ସହ ସହ-ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରି ଜୟଶଙ୍କର ଭାରତ ଓ ୟୁରୋପୀୟ ଅର୍ଥନୈତିକ ସଂଘ (ଇଏଇୟୁ) ମଧ୍ୟରେ ମୁକ୍ତ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି (ଏଫଟିଏ) ଶୀଘ୍ର ସମ୍ପାଦନ କରିବା ପାଇଁ ଜୋର ଦେଇଛନ୍ତି।
ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି, “ଶୁଳ୍କ ଓ ଅଣ-ଶୁଳ୍କ ବାଧା ଦୂର କରିବା, ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସରେ ଅସୁବିଧା ହଟାଇବା, ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଉତ୍ତର-ଦକ୍ଷିଣ ପରିବହନ କରିଡର, ଉତ୍ତରୀୟ ସମୁଦ୍ର ପଥ ଏବଂ ଚେନ୍ନାଇ-ଭ୍ଲାଡିଭୋଷ୍ଟକ କରିଡର ମାଧ୍ୟମରେ ସଂଯୋଗୀକରଣ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ ସୁଗମ ପେମେଣ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନିଶ୍ଚିତ କରିବା ଆମର ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରାଥମିକତା।” ଏହି ବୈଠକରେ ଏଫଟିଏ ପାଇଁ ନିୟମାବଳୀର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ରୂପ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଥିବା ସେ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।
ଗତ ଚାରି ବର୍ଷରେ ଭାରତ-ରୁଷିଆ ବାଣିଜ୍ୟ ପାଞ୍ଚ ଗୁଣରୁ ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ୨୦୨୧ରେ ୧୩ ବିଲିୟନ ଡଲାରରୁ ୨୦୨୪-୨୫ରେ ୬୮ ବିଲିୟନ ଡଲାରକୁ ପହଞ୍ଚିଛି। ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଥିବା ରୁଷିଆ ଦୂତାବାସ ଏହାର ବୃଦ୍ଧିକୁ ୭୦୦ ପ୍ରତିଶତ ବୋଲି ଆକଳନ କରିଛି। କିନ୍ତୁ ଏହା ସହିତ ବାଣିଜ୍ୟ ବ୍ୟବଧାନ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ୨୦୨୧ରେ ୬.୬ ବିଲିୟନ ଡଲାର ଥିବା ବାଣିଜ୍ୟ ଘାଟ ଏବେ ୫୯ ବିଲିୟନ ଡଲାର ପାଖାପାଖି ହୋଇଛି। ଜୟଶଙ୍କର ଏହାକୁ “ଜରୁରୀ ଭାବେ ସମାଧାନ କରିବା” ଦରକାର ବୋଲି କହିଛନ୍ତି ଏବଂ ରୁଷିଆକୁ ଭାରତୀୟ ରପ୍ତାନୀ ପାଇଁ ବଜାର ଖୋଲିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି।
ଭାରତ-ରୁଷିଆ ବ୍ୟବସାୟ ଫୋରମରେ ଜୟଶଙ୍କର ରୁଷିଆର କମ୍ପାନୀମାନଙ୍କୁ ଭାରତୀୟ ଭାଗୀଦାରଙ୍କ ସହ ନୂତନ ବ୍ୟବସାୟିକ ଉଦ୍ୟୋଗ ଓ ବିନିଯୋଗ ପାଇଁ ଆଗେଇ ଆସିବାକୁ କହିଛନ୍ତି। ସେ ଏକ୍ସରେ ପୋଷ୍ଟ କରି କହିଛନ୍ତି, “ଏକ ସ୍ଥାୟୀ ରଣନୈତିକ ଭାଗୀଦାରୀରେ ଦୃଢ଼ ଓ ଟିକସହ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଂଶ ରହିବା ଜରୁରୀ। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ମୁଁ ଆମର ବ୍ୟବସାୟୀମାନଙ୍କୁ ଅଧିକ ବାଣିଜ୍ୟ, ବିନିଯୋଗ, ଯୁଗ୍ମ ଉଦ୍ୟୋଗ ଓ ନୂତନ ଅର୍ଥନୈତିକ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଆଗେଇ ଆସିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଉଛି।” ସେ ବାଣିଜ୍ୟ ବୈଚିତ୍ର୍ୟକରଣ, ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଓ ସମୟସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଏବଂ ବ୍ୟବସାୟ ଫୋରମ ଓ ଆଇଆରଆଇଜିସି କାର୍ଯ୍ୟଗୋଷ୍ଠୀ ମଧ୍ୟରେ ସୁଦୃଢ଼ ସଂଯୋଗ ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ଜୋର ଦେଇଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି, “ଅଧିକ ଓ ଭିନ୍ନ ଭାବେ କାମ କରିବା ହେଉଛି ଆମର ମନ୍ତ୍ର।”
ଏହି ଆଲୋଚନା ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭାରତୀୟ ପଣ୍ୟ ଉପରେ ୫୦ ପ୍ରତିଶତ ଶୁଳ୍କ ଲଗାଇବା ଓ ରୁଷିଆରୁ କ୍ରୁଡ଼ ତୈଳ କିଣା ଜାରି ରଖିବା ପାଇଁ ଅତିରିକ୍ତ ୨୫ ପ୍ରତିଶତ ଜରିମାନା ଘୋଷଣା ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ ହୋଇଛି। ଆମେରିକା ଏହି ପଦକ୍ଷେପକୁ ରୁଷିଆର ବାଣିଜ୍ୟ ସହଭାଗୀମାନଙ୍କୁ ଚାପ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ନେଇଛି। ଜୟଶଙ୍କର ଏହାକୁ ସିଧାସଳଖ ଉଲ୍ଲେଖ ନକରି “ଜଟିଳ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ପରିସ୍ଥିତି” ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନା ହେଉଥିବା କହିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ଓ ମସ୍କୋ ନେତୃତ୍ୱ ସ୍ତରରେ “ନିବିଡ଼ ଓ ନିୟମିତ ସଂଯୋଗ” ରହିଛି ବୋଲି ଜୋର ଦେଇଛନ୍ତି। ଜୟଶଙ୍କର ତିନି ଦିନିଆ ରୁଷିଆ ଗସ୍ତରେ ଅଛନ୍ତି, ଯାହାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ “ସମୟ-ପରୀକ୍ଷିତ” ରଣନୈତିକ ଭାଗୀଦାରୀକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା।