ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୭।୩: ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଉତ୍ତେଜନା ଜାରି ରହିଛି। ଆମେରିକା ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ଇରାନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ନିରନ୍ତର ଆକ୍ରମଣ କରୁଛନ୍ତି, ଯେତେବେଳେ ଇରାନ ସେନା ଡ୍ରୋନ ଆକ୍ରମଣ ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରତିଶୋଧ ନେଉଛି। ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଏହି ଚାଲିଥିବା ଅଶାନ୍ତି ମଧ୍ୟରେ, ଭାରତ କୂଟନୈତିକ ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ହୋଇଛି ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ରାଷ୍ଟ୍ର ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ସନ୍ତୁଳିତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଭାରତ ସରକାର ଚାଇନା ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି।
ସୋମବାର, ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ବାଣିଜ୍ୟ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ବିଭାଗ (DPIIT) ବିଦେଶୀ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିବେଶ (FDI) ନୀତିରେ ସଂଶୋଧନ ଘୋଷଣା କରି ଏକ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ଜାରି କରିଛି। ନୂତନ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ଚୀନ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକର 10 ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଂଶଧନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ବିଦେଶୀ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକୁ ଏବେ ’ସୱୟଂଚାଳିତ ରୁଟ’ ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତରେ ନିବେଶ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇଛି। ତଥାପି, ଏହି ଛାଡ଼ ଚୀନ କିମ୍ୱା ହଂକଂରେ ପଞ୍ଜିକୃତ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ କିମ୍ୱା ଭାରତ ସହିତ ଭୂମି ସୀମା ଅଂଶୀଦାର କରୁଥିବା ଅନ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡ଼ିକର କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ନୁହେଁ। ଏପରି ନିବେଶ ସମ୍ପୃକ୍ତ କ୍ଷେତ୍ର ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ FDI କ୍ଷେତ୍ରଗତ ସୀମା ଏବଂ ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ଅଧୀନରେ ରହିବ।
ପୂର୍ୱରୁ, ଯଦି କୌଣସି ବିଦେଶୀ କମ୍ପାନୀ ସୀମାବର୍ତ୍ତୀ ଦେଶର ଜଣେ ନିବେଶକଙ୍କ ମାଲିକାନାରେ ଥିବା ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ଅଂଶଧନ ମଧ୍ୟ ଧାରଣ କରୁଥିଲା, ତେବେ ସେହି କମ୍ପାନୀ ପାଇଁ ଭାରତରେ ନିବେଶ କରିବା ପାଇଁ ସରକାରୀ ଅନୁମୋଦନ ପାଇବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ, ଏହି ନିୟମ କେବଳ ’ଉପକାରୀ ମାଲିକାନା’ ଉପରେ ଆଧାରିତ ହେବ। ଅନ୍ୟ ଶବ୍ଦରେ, ପ୍ରକୃତ ମାଲିକଙ୍କ ଚିହ୍ନଟ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଅନୁମୋଦନର ଆବଶ୍ୟକତା ର୍ନିଣ୍ଣୟ କରାଯିବ।
PMLA (ମନି ଲଣ୍ଡରିଂ ନିବାରଣ ଆଇନ) ଅନୁଯାୟୀ, କୌଣସି କମ୍ପାନୀରେ 10 ପ୍ରତିଶତ କିମ୍ୱା ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ ଅଂଶଧନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଯେକୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି କିମ୍ୱା ସଂସ୍ଥାକୁ ’ଉପକାରୀ ମାଲିକ’ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯିବ। FDI ନିୟମାବଳୀରେ ଏହି ସଂଶୋଧନକୁ କେନ୍ଦ୍ର କ୍ୟାବିନେଟ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପ୍ରତି ଅନୁମୋଦନ କରାଯାଇଥିଲା।
COVID-19 ମହାମାରୀ ସମୟରେ, 17 ଏପ୍ରିଲ, 2020 ରେ, ଭାରତ ସରକାର ପ୍ରେସ ନୋଟ 3 (2020) ଜାରି କରିଥିଲେ, ଯାହା ଭାରତ ସହିତ ଭୂମି ସୀମା ସେୟାର କରୁଥିବା ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ନିବେଶକଙ୍କ ପାଇଁ ସରକାରୀ ଅନୁମୋଦନକୁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରିଥିଲା। ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଚୀନ, ପାକିସ୍ତାନ, ବାଂଲାଦେଶ, ନେପାଳ, ଭୁଟାନ, ମିଆଁମାର ଏବଂ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ଏହି ନିୟମାବଳୀ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ପ୍ରାଇଭେଟ ଇକ୍ୱିଟି (PE) ଏବଂ ଭେଞ୍ଚର କ୍ୟାପିଟାଲ (VC) ପାଣ୍ଠିକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ କରିଛି, ବିଶେଷକରି ସେହି ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକରେ ଯେଉଁଥିରେ ଚୀନ କିମ୍ୱା ହଂକଂ ନିବେଶକମାନେ ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଅଂଶଧନ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି। ନୂତନ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, ଯଦି କୌଣସି ନିବେଶକାରୀ ସଂସ୍ଥା ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ନାଗରିକ କିମ୍ୱା ସଂସ୍ଥା ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ କିମ୍ୱା ପରୋକ୍ଷ ଅଂଶଧନ ଧାରଣ କରେ ଏବଂ ସରକାରୀ ଅନୁମୋଦନ ଆବଶ୍ୟକ କରେ ନାହିଁ, ତେବେ ଏପରି ନିବେଶକୁ DPIIT ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନୁଯାୟୀ ରିପୋର୍ଟ କରାଯିବା ଆବଶ୍ୟକ। ସରକାରୀ ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏପ୍ରିଲ 2000 ରୁ ଡିସେମ୍ୱର 2025 ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତରେ ମୋଟ FDI ଇକ୍ୱିଟି ପ୍ରବାହରେ ଚୀନର ଅଂଶଧନ ମାତ୍ର 0.32 ପ୍ରତିଶତ ରହିଛି।