ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୪।୮: ଭାରତ ପରେ ଏବେ ଆମେରିକାକୁ ୟୁରୋପରୁ ମଧ୍ୟ ଏକ ବଡ଼ ଝଟକା ଲାଗିଛି। ସ୍ପେନ ଏବଂ ସ୍ବିଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡ ଆମେରିକାର ୫ମ ପିଢ଼ିର ଲଢୁଆ ବିମାନ F-35 କିଣିବାକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ମନା କରିବା ପରେ ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନର ଆଶା ଧୂଳିସାତ ହୋଇଗଲା। ଉଭୟ ଦେଶ ୟୁରୋପୀୟ ବିକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକୁ ବିଶ୍ୱାସ କରି ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ରଣନୀତିକୁ ଏକ ନୂତନ ଦିଗ ଦେଇଛନ୍ତି।
ସ୍ପେନ ଏବଂ ସ୍ବିଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡର ସାମ୍ପ୍ରତିକ ନିଷ୍ପତ୍ତିଗୁଡ଼ିକ ଆମେରିକୀୟ F-35 ଲଢୁଆ ବିମାନଠାରୁ ନିଜକୁ ଦୂରେଇ ରଖିବା ପାଇଁ ୟୁରୋପର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ଅଧିକ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି। ଏହି ପଦକ୍ଷେପ କେବଳ ମୂଲ୍ୟ ବିବାଦ ଯୋଗୁ ନୁହେଁ, ବରଂ ଆମେରିକାର ‘ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଏକାଧିକାର’ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା ଅଛି, ଯେଉଁଥିରେ ଭବିଷ୍ୟତର ସମସ୍ତ ଅପଗ୍ରେଡ, ସଫ୍ଟୱେର୍ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ତଥ୍ୟ ଉପରେ ଆମେରିକାର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରହିବ। ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ପରିବର୍ତ୍ତିତ ରାଜନୈତିକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ରଣନୈତିକ ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରେ।
ସ୍ପେନ ହଠାତ F-35 କିଣିବାର ଯୋଜନା ବନ୍ଦ କରିଦେଲା। ପୂର୍ବରୁ ଏହା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଉଥିଲା ଯେ ମାଡ୍ରିଡ ତା’ର ନୌସେନାର ଜୁଆନ କାର୍ଲୋସ I ବିମାନ ବାହକ ପାଇଁ F-35B କିଣିବ, କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ଏହି ଯୋଜନାକୁ ବାତିଲ କରିଦେଇଛି। ଏହା ବଦଳରେ, ସ୍ପେନ ୨୫ଟି ନୂତନ ୟୁରୋଫାଇଟର୍ ଟାଇଫୁନ କିଣିବା ଏବଂ ଫ୍ୟୁଚର୍ କମ୍ବାଟ ଏୟାର ସିଷ୍ଟମ (FCAS) ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛି।
ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ସ୍ପେନର ନୌସେନା କ୍ଷମତାକୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ପାଇଁ ଦୁର୍ବଳ କରିବ, କାରଣ ଏହାର ପାଖରେ ଆଉ ଏକ ଦଶନ୍ଧି ପାଇଁ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ପ୍ରକୃତ ବିମାନ ରହିବ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଏହା ଘରୋଇ ଶିଳ୍ପକୁ ଲାଭଦାୟକ କରିବ। ୟୁରୋପୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ କୋଟି କୋଟି ୟୁରୋ ନିବେଶ କରି, ସ୍ପେନ ଏହାର ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳ, ନିଯୁକ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା କ୍ଷମତାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବ, ସବୁକିଛି ୟୁରୋପୀୟ ମାଲିକାନା ଅଧୀନରେ।