ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୪।୫: ଆଫ୍ରିକାରେ ଇବୋଲା ପ୍ରକୋପ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବାରେ ଲାଗିଛି। ଏହାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ଭାରତ ସରକାର ଏକ ଯାତ୍ରା ପରାମର୍ଶ ବା ଟ୍ରାଭେଲ ଆଡଭାଇଜରୀ ଜାରି କରିଛନ୍ତି, ଯାହା ଲୋକମାନଙ୍କୁ କିଛି ଆଫ୍ରିକୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରକୁ ଯାତ୍ରା କରିବା ବିରୁଦ୍ଧରେ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛି। ତଥାପି, ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ଆଶ୍ୱସ୍ତିକର ଖବର ଅଛି: ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୁଣ୍ଡିବୁଗୟୋ ଷ୍ଟ୍ରେନର କୌଣସି ମାମଲା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇନାହିଁ। ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏହାକୁ ନିଶ୍ଚିତ କରିଛି।
ସତର୍କତାମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ସ୍ବରୂପ, ଭାରତ ସରକାର ଭାରତୀୟ ନାଗରିକମାନଙ୍କୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସୂଚନା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଫ୍ରିକୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ର କଙ୍ଗୋ, ଉଗାଣ୍ଡା ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ସୁଡାନକୁ ଅଣ-ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଯାତ୍ରାରୁ ନିବୃତ୍ତ ରହିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ସରକାର ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ରହୁଥିବା ଭାରତୀୟ ନାଗରିକମାନଙ୍କୁ ସ୍ଥାନୀୟ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ନିୟମ ପାଳନ କରିବାକୁ ଏବଂ ଅତିରିକ୍ତ ସତର୍କତା ଅବଲମ୍ବନ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି।
ଏହା ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଯେ ଭାରତ ମେ ୧୭ ତାରିଖରେ ବିଶ୍ୱ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ (WHO) ର ଘୋଷଣା ୨୦୦୫ ର ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ନିୟମ (IHR) ଅନୁଯାୟୀ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ‘ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚିନ୍ତାର ଜନସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଜରୁରୀକାଳୀନ’ ଭାବରେ ନାମିତ କରିବା ପରେ ଏହି ଯାତ୍ରା ପରାମର୍ଶ ଜାରି କରିଥିଲା। ଏହି ପ୍ରକୋପ ଇବୋଲା ଭାଇରସର ବୁଣ୍ଡିବୁଗୟୋ ଷ୍ଟ୍ରେନ ସହିତ ଜଡିତ, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ କଙ୍ଗୋ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଗଣରାଜ୍ୟ (DRC) ଏବଂ ଉଗାଣ୍ଡା ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି। ତଥାପି, ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତରେ ଏହି ପ୍ରଜାତିରେ କୌଣସି ମାମଲା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇନାହିଁ।
ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଏବଂ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏହାର ବିବୃତ୍ତିରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛି: ‘କଙ୍ଗୋ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଗଣରାଜ୍ୟ (DRC) ଏବଂ ଉଗାଣ୍ଡାରେ ଇବୋଲା ରୋଗର ପ୍ରକୋପ ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଥିବା ଦୃଷ୍ଟିରୁ, ବିଶ୍ୱ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ (WHO), 2005 ର ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ନିୟମାବଳୀ (IHR) ଅଧୀନରେ, ଏହି ପରିସ୍ଥିତିକୁ ୧୭ ମଇ, ୨୦୨୬ ରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚିନ୍ତାର ଏକ ସାର୍ବଜନୀନ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଜରୁରୀକାଳୀନ (PHEIC) ଘୋଷଣା କରିଥିଲା। ରୋଗ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଏବଂ ନିବାରଣ ପାଇଁ ଆଫ୍ରିକା କେନ୍ଦ୍ର (ଆଫ୍ରିକା CDC) ମଧ୍ୟ ଇବୋଲା ଭାଇରସର ବୁଣ୍ଡିବୁଗୟୋ ପ୍ରଜାତି, ଯାହା କଙ୍ଗୋ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଗଣରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଉଗାଣ୍ଡାକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି – ମହାଦେଶୀୟ ସୁରକ୍ଷାର ଏକ ସାର୍ବଜନୀନ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଜରୁରୀକାଳୀନ (PHECS) ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରିଛି।’ ପୃଥକ ଭାବରେ, ରୋଗ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଏବଂ ନିବାରଣ ପାଇଁ ଆଫ୍ରିକା କେନ୍ଦ୍ର ଏହି ପ୍ରକୋପକୁ ‘ମହାଦେଶୀୟ ସୁରକ୍ଷାର ସାର୍ବଜନୀନ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଜରୁରୀକାଳୀନ’ ଭାବରେ ନାମିତ କରିଛି। ଇବୋଲା ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସଂକ୍ରାମକ ଭୂତାଣୁ ରୋଗ ଯାହା ସଂକ୍ରମିତ ଶାରୀରିକ ତରଳ ସହିତ ସିଧାସଳଖ ସମ୍ପର୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟାପିଥାଏ। ଏଥିରେ ରକ୍ତ, ବାନ୍ତି, ବୀର୍ଯ୍ୟ, ଝାଳ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଶାରୀରିକ ସ୍ରାବ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଏହି ରୋଗକୁ ବିରଳ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ କିନ୍ତୁ ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗମ୍ଭୀର ଏବଂ ଯଦି ତୁରନ୍ତ ଚିକିତ୍ସା ନ କରାଯାଏ, ତେବେ ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ଘାତକ ହୋଇପାରେ। ଇବୋଲାର ଲକ୍ଷଣ ବିଷୟରେ, ଜଣେ ସଂକ୍ରମିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଜ୍ୱର, ଦୁର୍ବଳତା, ମାଂସପେଶୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ବାନ୍ତି ଏବଂ ଝାଡ଼ା ଅନୁଭବ କରିପାରନ୍ତି; ଗୁରୁତର କ୍ଷେତ୍ରରେ, ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ କିମ୍ବା ବାହ୍ୟ ରକ୍ତସ୍ରାବ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ।

