ସମ୍ପାଦକୀୟ |

ନିରର୍ଥକ ପରୀକ୍ଷଣ

ନିରର୍ଥକ ପରୀକ୍ଷଣ

ପରିବେଶ ପରିଚିନ୍ତା/ ମାନେକା ଗାନ୍ଧୀ


ଅନେକ ବର୍ଷ ହେଲା ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ କୁକୁରମାନଙ୍କ ଉପରେ ପରୀକ୍ଷା ନିରୀକ୍ଷା କରିବାର ନିରର୍ଥକତା ବିଷୟରେ କହିଆସୁଛନ୍ତି। ଅଧିକାଂଶ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ଔଷଧ କମ୍ପାନୀଙ୍କ ମତରେ ମଣିଷଙ୍କ ଔଷଧର ଗୁଣବତ୍ତା ନିରୂପଣରେ କୁକୁରମାନଙ୍କର କିଛି ଭୂମିକା ନାହିଁ। ୩୦ ବର୍ଷ ତଳେ ମୁଁ ପରିବେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ସିପିସିଏସ୍‌ଇଏ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲି। ଭାରତରେ କେଉଁ ପରୀକ୍ଷା କରାଯିବ ଓ କେଉଁ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଉପରେ କରାଯିବ, ତାହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବାର ଏହା ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସଂସ୍ଥା। ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ବଦଳରେ ଅନ୍ୟ କେଉଁ ଉପାୟରେ ପରୀକ୍ଷା ଆଦି କରାଯାଇପାରିବ, ସେ ସମ୍ପର୍କରେ ଏହି ସଂସ୍ଥା ନୂତନ ଚିନ୍ତାଧାରାମାନ ପ୍ରଦାନ କରିବା କଥା। ମାତ୍ର ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟର ବିଷୟ, ପରେ ଏଥିରେ ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କୁ ନ ରଖି ଏହି ସଂସ୍ଥାକୁ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ତଳ ପାହ୍ୟାର ଅଫିସରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳନା କରାଯାଉଛି। ତେଣୁ ଏହା ଏକ ମୂଲ୍ୟହୀନ ଅଦରକାରୀ ସଂସ୍ଥାରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି। ଏହା କେବଳ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ମିଟିଂ କରିବାରେ ସୀମିତ ରହିବା ସହ ପୁରୁଣା ପରୀକ୍ଷାକୁ ବାରମ୍ବାର ଦୋହରାଇବା ପାଇଁ ଅନୁମତି ଦେଉଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଔଷଧ ବଜାରକୁ ଆସିବାରେ ବିଳମ୍ବ ହେଉଛି ଓ ତା’ର ଦର ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିଯାଉଛି।
୨୦୧୭ ଅକ୍ଟୋବର ମାସରେ କୁକୁରଙ୍କୁ ପରୀକ୍ଷା ଓ ଗବେଷଣାରେ ନିୟୋଜିତ କରିବା ନେଇ ପ୍ରଥମ ବୈଠକ ହାଇଦ୍ରାବାଦରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା। ପିପୁଲ ଫର୍‌ ଆନିମଲ୍‌ସ ଇଣ୍ଡିଆ ପକ୍ଷରୁ ଏବଂ ଇଂଲଣ୍ଡର କ୍ରୁଏଲ୍‌ଟି ଫ୍ରି ଇଣ୍ଟର୍‌ନ୍ୟାଶ୍‌ନାଲ ସହଯୋଗରେ ଏହି ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା। ଏଥିରେ ସରକାରୀ ଲୋକ ଏବଂ କୁକୁରଙ୍କ ଉପରେ ପରୀକ୍ଷା କରୁଥିବା ୧୬ଟି ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ନୂତନ ଔଷଧର ନିରାପତ୍ତା ପରୀକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ସାରା ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ୨ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ କୁକୁରଙ୍କୁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ବିଶ୍ୱର ଅଧିକାଂଶ ନିୟାମକ ସଂସ୍ଥା ମୂଷା ଭିନ୍ନ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀ (ସାଧାରଣତଃ କୁକୁର) ଉପରେ ନୂଆ ଔଷଧର ପ୍ରଭାବ ପରୀକ୍ଷା କରିଥାନ୍ତି। ଏହି ଔଷଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ମଣିଷର ଔଷଧ, କୃଷି କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ରାସାୟନିକ ଓ କୀଟନାଶକର ପରୀକ୍ଷା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଅଧିକାଂଶ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ବିଗଲ ପ୍ରଜାତିର କୁକୁରଙ୍କୁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ପରୀକ୍ଷା ଶେଷ ହେବା ଯାଏ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ଏହି କୁକୁରଙ୍କୁ ପଞ୍ଜୁରି ଭିତରେ ରଖାଯାଏ। ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅନେକ ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଏ। ଅନେକ ସମୟରେ ସେମାନଙ୍କର ସ୍ବରନଳୀକୁ କାଟି ଦିଆଯାଏ, ଯାହାଫଳରେ ଆହତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ଭୁକିପାରିବେ ନାହିଁ। ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ଏହି କୁକୁରଙ୍କୁ ଯନ୍ତ୍ରଣାନିବାରକ ଔଷଧ ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ ଏବଂ ପ୍ରାଣୀ ଚିକିତ୍ସକ ଦେଖିବାର ସୁବିଧା ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ। ଅତ୍ୟଧିକ ଚାପ ଭିତରେ ରହୁଥିବାରୁ ଉଦ୍ଧାର କରାଗଲା ପରେ ଦେଖାଯାଏ ଯେ, ଏହି କୁକୁରମାନେ ନାନା ପ୍ରକାର ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଅନେକଙ୍କର ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡର ଆକାର ବଢ଼ିଯାଇଛି। ସେମାନେ ଖୁବ୍‌ ଉଦ୍‌ବିଗ୍ନ ଓ ମଣିଷ ପ୍ରତି ଭୟାଳୁ ହୋଇପଡ଼ିଥାନ୍ତି। ପରୀକ୍ଷାଗାରରୁ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ମୁକୁଳିବା ପରେ ଏହି କୁକୁରମାନଙ୍କୁ ସ୍ବାଭାବିକ ଅବସ୍ଥାକୁ ଆଣିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟକର ହୋଇଥାଏ।
ବହୁ ଦଶନ୍ଧି ହେଲା କୁକୁରମାନଙ୍କୁ ପରୀକ୍ଷାରେ ନିୟୋଜିତ କରିବା ଏକ ପରମ୍ପରାରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି, ଯଦିଚ ଏହାର କୌଣସି ବୈଜ୍ଞାନିକ ଭିତ୍ତି ନାହିଁ। କୁକୁରଠାରେ ପରୀକ୍ଷିତ ହୋଇଥିବା କୌଣସି ଔଷଧ ଯେ ମଣିଷ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ବିବେଚିତ ହେବ, ତା’ର କୌଣସି ପ୍ରାମାଣିକତା ନାହିଁ। ମୂଷାଙ୍କଠାରେ ପରୀକ୍ଷା କରିବା ପରେ ଯେଉଁ ତଥ୍ୟ ମିଳିଥାଏ, କୁକୁରଙ୍କଠାରେ ପରୀକ୍ଷା କରିବା ପରେ ତା’ଠାରୁ କିଛି ଅଧିକ ନୂଆ ତଥ୍ୟ ମିଳି ନ ଥାଏ। ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ନୈତିକ ଯୁ୍‌କ୍ତି ଏହା ବିପକ୍ଷରେ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏବଂ ଜନସାଧାରଣରେ ଏହାର ବ୍ୟାପକ ବିରୋଧ କରାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏ ପରମ୍ପରାକୁ ଆଜି ଯାଏ ବନ୍ଦ କରାଯାଇ ନାହିଁ। ବାସ୍ତବରେ କୁକୁର ଉପରେ ପରୀକ୍ଷା ଯୋଗୁ ୫୦ ଦଶକରେ ପେନ୍‌ସିଲିନ୍‌ ବଜାରକୁ ଆସିବାରେ ବିଳମ୍ବ ହୋଇଥିଲା, କାରଣ କୁକୁରଠାରେ ଏହି ଔଷଧ ଆଲର୍ଜିକାରକ ଥିଲା ଏବଂ ଅନେକ କୁକୁର ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ। ଯେତେବେଳେ କୁକୁରଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ମଣିଷ ଉପରେ ପ୍ରୟୋଗ କରାଗଲା, ସେତେବେଳେ ଏହା ଏକ ଜୀବନ ରକ୍ଷାକାରୀ ଔଷଧ ଭାବେ ବିବେଚିତ ହେଲା।
ଅନେକ ବର୍ଷ ଧରି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରି ଆସୁଥିଲେ ଯେ, ରକ୍ତସଂଚାଳନ, ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ଓ ସ୍ନାୟୁସଂସ୍ଥାନ ପ୍ରଭୃତିର କ୍ରିୟା ସବୁ ସ୍ତନ୍ୟପାୟୀ ପ୍ରାଣୀଙ୍କଠାରେ ସମାନ। ତେବେ ଏପରି କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ପ୍ରଜାତି ଚିହ୍ନଟ କରାଗଲା ନାହିଁ, ଯାହାର ଔଷଧ ସେବନ ପରେ ତା’ର ଅବଶୋଷଣ, ବିତରଣ, ବିପାଚନ ଓ ବିରେଚନ ଆଦି କ୍ରିୟା ମଣିଷ ସହ ସମାନ। ଏପରି କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ମିଳିବାର ସମ୍ଭାବନା ନାହିଁ। ଏହା ସତ୍ତ୍ୱେ ପ୍ରାଣୀ ଉପରେ ମଣିଷଙ୍କ ଔଷଧର ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଇ ଆସୁଛି। ଏହା ସତ୍ୟ ଓ ତଥ୍ୟ ଉପରେ ଆଧାରିତ ନୁହେଁ, କାରଣ ପ୍ରାଣୀଠାରେ ଅଧିକାଂଶ ପରୀକ୍ଷା ନିଷ୍ଫଳ ହିଁ ହୋଇଛି। ଏଣୁ କୁକୁର ଓ ମୂଷାଙ୍କଠାରେ ପରୀକ୍ଷା କରି ଯେଉଁ ତଥ୍ୟ ମିଳିଥାଏ, ତାହା ମଣିଷଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ନୁହେଁ। ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଏହା ଜାଣନ୍ତି। ତେଣୁ ସେମାନେ ଏ ପରୀକ୍ଷା ଫଳ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ନ ଦେଇ କାଗଜାତ ପୂରଣ କରି ଅଫିସରଙ୍କଠାରୁ ଅନୁମତି ପାଇଁ ପଠାଇ ଦିଅନ୍ତି। ତା’ପରେ ମଣିଷଙ୍କ ଉପରେ ପରୀକ୍ଷା ପରେ ହିଁ ଔଷଧର ପ୍ରକୃତ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ଜଣାପଡ଼େ। ମନେକର କୌଣସି ଔଷଧ ମଣିଷ ପ୍ରତି ୭୦% ନିରାପଦ ବୋଲି ଜଣାଅଛି। ଏହାକୁ କୁକୁର ଉପରେ ପ୍ରୟୋଗରୁ ଜଣାପଡ଼ିଲା ୭୨% ନିରାପଦ, ଯାହା ଅଧିକ କିଛି ସାହାଯ୍ୟକାରୀ ତଥ୍ୟ ନୁହେଁ। ଏହାଦ୍ୱାରା କେବଳ ପ୍ରଭୂତ ସମୟ, ଶ୍ରମ ଓ ଅର୍ଥ ନଷ୍ଟ ହେଉଛି ଓ ପରୀକ୍ଷା ନାମରେ ଗୋଟିଏ ପ୍ରାଣୀକୁ ନିର୍ଯାତନା ଭୋଗିବାକୁ ପଡ଼ୁଛି।
କନେକ୍ଟିକଟ୍‌ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଫାର୍ମାସି ସ୍କୁଲ୍‌ରେ ୧୯୮୨ ମସିହାରେ ଏକ ଅନୁଧ୍ୟାନ କରାଯାଇଥିଲା। ସେଥିରୁ ଜଣାପଡ଼ିଲା ଅଧିକାଂଶ ଔଷଧରେ ବ୍ୟବହୃତ ବେଞ୍ଜୋଡାୟାଜେପିନ୍‌ର ବିଭିନ୍ନ ଡେରିଭେଟିଭ୍‌ (ବ୍ୟୁତ୍ପନ୍ନ ପଦାର୍ଥ) କୁକୁରଠାରେ ଅଧା ହଜମ ହେବା ପାଇଁ ଯେତିକି ସମୟ ଲାଗେ, ମଣିଷଠାରେ ତାହା ଯଥେଷ୍ଟ ଅଧିକ ସମୟ ଲାଗେ। କୁକୁର ଦେହରେ ଏହା ଅତିଶୀଘ୍ର ହଜମ ହେଉଥିବାରୁ ମଣିଷଠାରେ ଏହା କି ପ୍ରଭାବ ପକାଇବ ତାହା କୁକୁରଠାରେ ପରୀକ୍ଷାରୁ ଜାଣିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ୯୦ ପ୍ରତିଶତ ଔଷଧର ବିପାଚନରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିବା ସାଇଟୋକ୍ରୋମ୍‌ ପି୪୫୦ ଏଞ୍ଜାଇମ୍‌ (ସିଓ୍ବାଇପି)ର ଭିନ୍ନତା ଯୋଗୁ କୁକୁର କେବେହେଲେ ମଣିଷର ବିପାଚନୀୟ ମଡେଲ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ। ମଣିଷର ବିପାଚକ ଏଞ୍ଜାଇମ୍‌ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଏଞ୍ଜାଇମ୍‌ଠାରୁ ଭିନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପରୀକ୍ଷାରୁ ମଧ୍ୟ ଜଣାପଡ଼ିଛି। ଇଲିନୟ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ଫାର୍ମାସ୍ୟୁଟିକ୍ସ ଓ ଫାର୍ମାକୋଡାଇନାମିକ୍ସ ବିଭାଗ ତରଫରୁ କୁକୁର ଓ ମଣିଷଙ୍କ ଉପରେ ୪୩ଟି ଔଷଧର ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଇଥିଲା। ସେଥିରୁ ଜଣାପଡ଼ିଲା ଯେ, କୁକୁରଠାରେ ପରୀକ୍ଷାରୁ ମିଳିଥିବା ତଥ୍ୟ ମଣିଷ ପାଇଁ ଆଦୌ ଉପଯୋଗୀ ନୁହେଁ। ଏପରି କି ମୂଷାଠାରେ ପରୀକ୍ଷାରୁ ମିଳିଥିବା ତଥ୍ୟଠାରୁ ବି ଏହା କମ୍‌ ଉପଯୋଗୀ। କୁକୁରଠାରେ ପରୀକ୍ଷା ନିରର୍ଥକ ବୋଲି ବାରମ୍ବାର ବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରମାଣ ମିଳିଲେ ମଧ୍ୟ ସରକାରୀ ନିୟାମକ ସଂସ୍ଥା ଏହି ପରୀକ୍ଷା କରାଇ ଆସୁଛନ୍ତି।
କୁକୁରଠାରେ ପରୀକ୍ଷାରୁ ସୁଫଳ ମିଳିବା ଅପେକ୍ଷା ବେଳେବେଳେ କୁଫଳ ହିଁ ମିଳିଥାଏ। କାରଣ ପେନ୍‌ସିଲିନ୍‌ ପରି ଅନେକ ଔଷଧ ଥିବ, ଯାହା କୁକୁରଠାରେ ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପକାଇଥିବ। ସେଥିଯୋଗୁ ତାକୁ ଅନୁମୋଦନ ମିଳି ନ ଥିବ। କିନ୍ତୁ ମଣିଷଠାରେ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଇଥିଲେ କୌଣସି ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇ ନ ଥାନ୍ତା ଓ ତାହା ଏକ ଜୀବନରକ୍ଷାକାରୀ ଔଷଧ ଭାବେ ପରିଗଣିତ ହୋଇଥାନ୍ତା। ପୁଣି କୁକୁରଠାରେ ପରୀକ୍ଷାରେ ପାସ୍‌ କରିଯାଇଥିବା ଅନେକ ଔଷଧ ମଣିଷଠାରେ ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ସୃଷ୍ଟି କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଛି। ଏହିପରି ଅନେକ ବିଷାକ୍ତ ଯୌଗିକ ମଣିଷଠାରେ ପରୀକ୍ଷା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିଯାଇଛି ଓ କ୍ଲିନିକାଲ ପରୀକ୍ଷାବେଳେ ମଣିଷର କ୍ଷତି କରିଛି। ଅଧିକାଂଶ ଲୋକ ଜାଣି ନ ଥିବେ ଯେ, ୯୨-୯୪% ଔଷଧ ପ୍ରିକ୍ଲିନିକାଲ ପରୀକ୍ଷାରେ ପାସ୍‌ କରି ମଣିଷଠାରେ କ୍ଲିନିକାଲ ପରୀକ୍ଷାରେ ଫେଲ ହୋଇଯାଇଛି। ଏପରି କି ମଣିଷଠାରେ କ୍ଲିନିକାଲ ପରୀକ୍ଷାରେ ପାସ୍‌ କରିଯାଇଥିବା ଔଷଧଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଅଧା ଔଷଧକୁ ପରେ ନିଷିଦ୍ଧ କରାଯାଇଛି। ତେଣୁ କୁକୁର ଓ ମୂଷାଠାରେ ନିରର୍ଥକ ପରୀକ୍ଷା ବଦଳରେ ଇନ୍‌-ଭିଟ୍ରୋ ଟେଷ୍ଟିଂ ବା ଟକ୍ସ୨୧ ମେଥଡ୍‌ ପରି ବିକଳ୍ପ ପଦ୍ଧତି ଅବଲମ୍ବନ କରାଯିବା ଉଚିତ। ବର୍ତ୍ତମାନ ଅମଲାତନ୍ତ୍ରୀ ଓ ସରକାରୀ ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ପାରମ୍ପରିକ ପଦ୍ଧତି ବଦଳରେ ବିକଳ୍ପ ପଦ୍ଧତିଗୁଡ଼ିକ ଲାଗୁକରିବା ଦରକାର।


Email: gandhim@nic.in

All Right Reserved By

ସମ୍ପାଦକୀୟ |

ହିସାବରେ ଅତିକ୍ରମ

ହିସାବରେ ଅତିକ୍ରମ

ତଥାଗତ ସତପଥୀ: ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କ ରିପୋର୍ଟ ୨୦୧୭ ଅନୁଯାୟୀ ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ(ଜିଡିପି) ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଫ୍ରାନ୍ସକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ଷଷ୍ଠ ବୃହତ୍‌ ଅର୍ଥନୀତିର ମାନ୍ୟତା ଲାଭ କରିଛି। ଆମେରିକା ସର୍ବବୃହତ୍‌ ଅର୍ଥନୀତିର ଟ୍ୟାଗ୍‌କୁ ବଜାୟ ରଖିଥିବା ବେଳେ ତା’ ପଛକୁ ଚାଇନା, ଜାପାନ, ଜର୍ମାନୀ ଏବଂ ବ୍ରିଟେନ୍‌ ରହିଛନ୍ତି। ରିପୋର୍ଟ କହେ, ଫ୍ରାନ୍ସର ଜିଡିପି ୨.୫୮୨ ଟ୍ରିଲିୟନ୍‌ ଡଲାର ଥିବାବେଳେ ଭାରତର ରହିଛି ୨.୫୯୭ ଟ୍ରିଲିୟନ୍‌ ଡଲାର। ଏହି ୧୫ ଟ୍ରିଲିୟନ ଡଲାର ପାର୍ଥକ୍ୟକୁ କୌଣସି ଭାବେ ଗୌଣ କରାଯିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ବାସ୍ତବରେ ଭାରତୀୟଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା କିପରି ଗୁରୁତ୍ୱ ବହନ କରୁଛି, ତାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ସୃଷ୍ଟି କରିଛିି। ସଂଖ୍ୟା ହିସାବକୁ ନିଆଗଲେ ଷଷ୍ଠ ବୃହତ୍‌ ଅର୍ଥନୀତି ହେଲେ ସୁଦ୍ଧା ଭାରତକୁ ଆହୁରି ଅନେକ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ପଡ଼ିିବ ବୋଲି ନୀତି ଆୟୋଗ ଉପାଧ୍ୟକ୍ଷ ରାଜୀବ କୁମାର କହିଛନ୍ତି। ଷଷ୍ଠ ବୃହତ୍‌ ଅର୍ଥନୀତିର ମାନ୍ୟତା ଆଶା ବାହାରେ ନୁହେଁ, ମାତ୍ର ଦେଶର ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ବୋଲି ସେ ମତବ୍ୟକ୍ତ କରିଛନ୍ତି। କାରଣ ଫ୍ରାନ୍ସରେ ଏହା ୪୩,୭୨୦ ଡଲାର ହୋଇଥିବାବେଳେ ଭାରତରେ ମାତ୍ର ୭,୦୬୦ ଡଲାର ରହିଛି।...

ମଦ୍ୟପାନ: ନକଲ ଓ ଅକଲ

ମଦ୍ୟପାନ: ନକଲ ଓ ଅକଲ

ଡ. ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ପରିଡ଼ା: କଥାରେ କହନ୍ତି ”ନକଲରେ ଅକଲ“ ନ ଥାଏ। ଏଠାରେ ନକଲ କହିଲେ ବୁଝାଏ ଅନ୍ଧ ଅନୁକରଣକୁ। ଏଭଳି କରିବା ନିର୍ବୋଧତାର ପରିଚୟ ଦିଏ। ତେବେ ଆମେ ଅନେକେ ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ତାହା କରୁ। ବଡ ବୋଲି ଭାବୁଥିବା କୌଣସି ଲୋକର ବାହ୍ୟ ଚାକଚକ୍ୟ ଦେଖି ତାକୁ ନକଲ କରୁ, ତାହାର ଭଲମନ୍ଦ ବିଚାର ନ କରି। ଆମ ସମାଜରେ ମଦ୍ୟପାନର ପ୍ରସାର ଘଟିଛି ଏବଂ ଘଟୁଛି ସେହିଭଳି କାରଣରୁ। ପ୍ରଥମେ ଆଭିଜାତ୍ୟରେ ବିଦେଶୀ ଶାସକଙ୍କ ସମକକ୍ଷ ହେବା ଲାଗି ଆମ ସମାଜର ତଥାକଥିତ ଉଚ୍ଚବର୍ଗର ଲୋକେ ତାଙ୍କୁ ଏଥିରେ ଅନୁକରଣ କଲେ। ଏବେ ତ ଆମେ ସମସ୍ତେ ନିଜକୁ ଆଭିଜାତ୍ୟସମ୍ପନ୍ନ ବୋଲି ଉପସ୍ଥାପିତ କରିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ। ସେଇଥିପାଇଁ ଏହା ବଢୁଛି। ପୁନଶ୍ଚ ଆଗେ ଆମେ ମଦ୍ୟପାନ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଘୃଣା କରୁଥିଲୁ। ଆଜିକାଲି ତାହା ନାହିଁ। ପକ୍ଷାନ୍ତରେ, ଆମ ଦୃଷ୍ଟିରେ ସେଲିବ୍ରିଟି ହୋଇଥିବା ବର୍ଗର ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନଧାରାର ଏହା ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ। ଆମେ ବି ତାଙ୍କୁ ନକଲ କରି ନିଜର ଗୁରୁତ୍ୱ ବଢାଇବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ। ଏଥିପାଇଁ ଅକଲର ଦରକାର ପଡୁନାହିଁ।...

କାଳିଆ, ତୁ’ ସତରେ କାହାର

କାଳିଆ, ତୁ’ ସତରେ କାହାର

ଡ. ନରହରି ବେହେରା: ମୁଁ ଏଇଠି ଠିଆ ହେଇଚିରେ କାଳିଆ! ବଅସ ହଟିଲାଣି, ଆଖିକି ଭଲ ଦୁଶୁନି, ତଥାପି ତୋତେ ଦେଖିବି ବୋଲି ଦୌଡ଼ି ଆସିଛି। ହେଲେ ମୁଁ ତୋ ପାଖକୁ ଯାଇପାରୁନି। ମୁଁ ନ ଯାଇପାରିଲେ କ’ଣ ହେଲା, ତୁ କ’ଣ ମୋ ପାଖକୁ ଟିକିଏ ଆସିବୁନି? ନିଶ୍ଚୟ ଆସିବୁ। ହେଇ ତୁ ତ ରଥରେ ବସିଲୁଣି। ତୋର ସେଇ ଚକା ଚକା ଆଖି ଦି’ଟା ଦିଶିଲାଣି। ଆରେ, ମୋ ଆଡ଼େ ଟିକିଏ ନ ଚାହିଁ ସିଧା ସିଧା କୁଆଡ଼େ ପଳାଇ ଯାଉଛୁ, ମୋ ଆଖିର ଲୁହ ତୋତେ କ’ଣ ଦେଖାଯାଉନି? ଏ ବୁଢ଼ୀଟା ତୋତେ ବିକଳରେ ଚାହିଁଛି, ତୋ ହୃଦୟ ତରଳି ଯାଉନି? ହଁ ମୁଁ ବି ବାୟାଣୀ ହେଇଗଲିଣି। ତୁ କେତେବେଳେ କାହାର ଥିଲୁ ଯେ, ଆଜି ମୋର ହବୁ? ତୁ ତ ନଟନାଗର, ହଟିଆ କଳାକାର। ତୁ ଯାହାକୁ ଚାହିଁବୁ ତା’ ପାଖକୁ ଯିବୁ, ତୋତେ ଯିଏ ଯେତେ ଚାହିଁଲେ ବି ଯିବୁନି।...

ଏଇ ଭାରତରେ

ଏଇ ଭାରତରେ

ନିଜେ ପରିଷ୍କାର ରହିବା ସହିତ ପରିବେଶକୁ ନିର୍ମଳ ରଖିବା ଲାଗି ଆମ ଦେଶରେ କିଏ କେତେ ପ୍ରକାର ଉଦ୍ୟମ କରୁଛନ୍ତି। ଏହି ଉଦ୍ୟମର ଅଂଶ ସ୍ବରୂପ ଅହମଦାବାଦ୍‌ ମହାନଗର ନିଗମ (ଏଏମ୍‌ସି) ଅଧୀନରେ ଥିବା ପ୍ରାଥମିକ ସ୍କୁଲ୍‌ ପିଲାମାନଙ୍କର ମାସକୁ ଥରେ ମାଗଣା କେଶ କଟାଯିବ। ଏହା ‘ସ୍ବଚ୍ଛତା ଆଡକୁ ପାଦେ’ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଅଂଶବିଶେଷ। ଏଥିପାଇଁ ନିଗମ ଏକ ସ୍ବେଚ୍ଛାସେବୀ ସଂଗଠନ (ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାଶନାଲ୍‌ ସ୍କୁଲ୍‌ ଅଫ୍‌ ଆସ୍‌ଥେଟିକ୍ସ ଆଣ୍ଡ୍‌ ସ୍ପା) ସହିତ ଚୁକ୍ତି ସ୍ବାକ୍ଷର କରିଛି।...

ପାକିସ୍ତାନର ପରବର୍ତ୍ତୀ ତ୍ରାଣକର୍ତ୍ତା

ପାକିସ୍ତାନର ପରବର୍ତ୍ତୀ ତ୍ରାଣକର୍ତ୍ତା

ଆକାର ପଟେଲ ପାକିସ୍ତାନ ଅପେକ୍ଷା କରିଛି ତା’ର ପରବର୍ତ୍ତୀ ତ୍ରାଣକର୍ତ୍ତା ଦ୍ରୁତ ବୋଲର ଇମ୍ରାନ୍‌ ଖାନ୍‌ଙ୍କୁ, ଯିଏ କି ଚଳିତ ମାସରେ ହେବାକୁ ଯାଉଥିବା ନିର୍ବାଚନରେ ଜିତି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବାର ଯଥେଷ୍ଟ ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଦେଶର ସେନା ତଥା ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅମଲାତନ୍ତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରୁଥିବା ବେଳେ ଗଣମାଧ୍ୟମରେ ଏପରି ଖବର ପ୍ରକାଶ ପାଉଛି। କଶ୍ମୀରୀ ମୂଳ ପଞ୍ଜାବୀ ନେତା ନଓ୍ବାଜ ଶରିଫ ଗିରଫ ହୋଇ ଜେଲ ଯିବା ଏ ଦିଗରେ ଅନ୍ତିମ ପଦକ୍ଷେପ। ଖାନ୍‌ଙ୍କ ଦଳ ତେହରିକ୍‌ ଇ ଇନ୍‌ସାଫ ଖାଇବର ପାଖତୁନ୍‌ଖ୍ବା ଅଞ୍ଚଳରେ ମଜଭୁତ ଥିବା ବେଳେ ଶରିଫଙ୍କ ଦଳ ମଧ୍ୟ ଏ ଅଞ୍ଚଳରେ ବେଶ୍‌ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରହିଛି। ଦୁର୍ନୀତି ଓ ବିପୁଳ ସମ୍ପତ୍ତି ଠୁଳ ଅଭିଯୋଗରେ ଦୋଷୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇ ଶରିଫ ଯଦି ଜେଲ ଯାଇ ନ ଥାନ୍ତେ ତେବେ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଭାବେ ସଫଳତା ପାଇବା ଖାନ୍‌ଙ୍କ ...

ସେଇ ଆଖି ଦିଓଟି

ସେଇ ଆଖି ଦିଓଟି

ଚିତ୍ର ଚରିତ୍ର/ ନିରଞ୍ଜନ ପାଢ଼ୀ ବଡ ରହସ୍ୟମୟ ସେଇ ଆଖି ଦିଓଟି। ବିଶ୍ୱାସ ଓ ବିଜ୍ଞାନର ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ମଧ୍ୟରେ ସେଇ ଆଖି ଦିଓଟିର ଆକର୍ଷଣ ଯେମିତି ଅଭିନବ, ସେମିତି ଅବୋଧ୍ୟ। କାଳ କାଳ ଧରି ଏହା ଆକର୍ଷିତ କରିଆସିଛି ବିଶ୍ୱର ଅଗଣିତ ମଣିଷଙ୍କୁ। ଜାତି, ଧର୍ମ, ବର୍ଣ୍ଣ, ଲିଙ୍ଗ ବା ବୟସ ନିର୍ବିଶେଷରେ ବିମୋହିତ କରିଛି ମୂର୍ଖଙ୍କଠାରୁ ପଣ୍ଡିତଙ୍କ ଯାଏଁ, ଧନୀଙ୍କଠୁ ନିର୍ଦ୍ଧନଙ୍କ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ। ସେଇ ଆଖି ଦିଓଟି ସହ ନିଜ ନିଜର ଆଖି ମିଶାଇବା ପୂର୍ବରୁ ଅବଶ୍ୟ ଅଭିଳାଷରେ ଅତିଷ୍ଠ ହୋଇଛନ୍ତି ସଭିଏଁ ଓ ଚାରିଚକ୍ଷୁର ମିଳନ ପରେ ଅମୃତମୟ ଅନୁଭବରେ ବିଭୋର ହୋଇଛନ୍ତି ସମସ୍ତେ।...

ଅନନ୍ୟ ବିଚାରକ

ଅନନ୍ୟ ବିଚାରକ

ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ/ଜିତେନ୍ଦ୍ର ବିଶିଷ୍ଟ ସ୍ଥପତି ରଘୁନାଥ ମହାପାତ୍ର, ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ଶିଳ୍ପୀ ସୋନାଲ ମାନ୍‌ସିଂ, ପୂର୍ବତନ ଏମ୍‌ପି ରାମ ଶକଲ ଏବଂ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ବୟଂସେବକ ସଂଘ (ଆର୍‌ଏସ୍‌ଏସ୍‌) ବିଚାରକ ତଥା ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରଫେସର ରାକେଶ ସିହ୍ନାଙ୍କୁ ୨୦୧୮ ଜୁଲାଇ ୧୪ରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାମନାଥ କୋବିନ୍ଦ ରାଜ୍ୟ ସଭାକୁ ମନୋନୀତ କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିଜ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉତ୍ତମ ପାରଦର୍ଶିତା ଦେଖାଇ ସାରିଛନ୍ତି। ତେବେ ବିଚାରଗତ ଆଦର୍ଶ ଓ ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉତ୍କର୍ଷ ଲାଭ କରି ଚର୍ଚ୍ଚିତ ...

ଏଇ ଭାରତରେ

ଏଇ ଭାରତରେ

ସରକାରୀ ସ୍କୁଲର କେତେକ ଛାତ୍ର ଘରୋଇ ସ୍କୁଲ୍‌ମୁହଁା ହେଉଥିବା ବେଳେ ସେମାନଙ୍କୁ ଏଥିରୁ ନିବୃତ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ବିଭାଗୀୟ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଏକ ଅଭିନବ ଉପାୟ ଆପଣାଇଛନ୍ତି। କର୍ନାଟକସ୍ଥିତ ମହୀଶୂର ଜିଲାର ନାଞ୍ଜାନଗୁଡ ତାଲୁକ ଅଧୀନ ଏକ ସରକାରୀ ସ୍କୁଲ କାନ୍ଥକୁ ଟ୍ରେନ୍‌ ଭଳି ଚିତ୍ରିତ କରାଯାଇଛି। ଏହାକୁ ଏକ ନୂଆ ରୂପ ଦେବାଦ୍ୱାରା ପିଲା ଓ ଅଭିଭାବକଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ ବଦଳିଯିବ ବୋଲି ବ୍ଲକ୍‌ ଶିକ୍ଷା ଅଧିକାରୀ ଏମ୍‌. ନାରାୟଣ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରଥମରୁ ...

ବିହାରକୁ ରାସ୍ତା

ବିହାରକୁ ରାସ୍ତା

ଦିଲ୍ଲୀକା ବାବୁ/ ଦିଲୀପ ଚେରିଏନ୍‌ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ପ୍ରାଧିକରଣ (ଏନ୍‌ଏଚ୍‌ଏଆଇ)ର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଥିବା ବିହାର କ୍ୟାଡର ଆଇଏଏସ୍‌ ଅଫିସର ଦୀପକ କୁମାରଙ୍କ ଡେପୁଟେଶନ ଅବଧି ପୂରା ହୋଇ ନ ଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ରାଜ୍ୟ ବିହାରର ରାସ୍ତା ଦେଖାଇ ଦିଆଯିବା ଘଟଣାକୁ ନେଇ ଅନେକଙ୍କ ମନରେ ସନ୍ଦେହ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି ଯେ, ତାଙ୍କୁ ହୁଏତ ରାଜ୍ୟର ପରବର୍ତ୍ତୀ ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ କରାଯାଇପାରେ। ରାଜପଥଗୁଡ଼ିକୁ ନିଲାମ କରି ସେଥିରୁ ଟଙ୍କା ଛାଣିବାରେ ଏନ୍‌ଏଚ୍‌ଏଆଇ ବ୍ୟସ୍ତ ଥିବାବେଳେ ଦୀପକ କୁମାରଙ୍କ ବିଦାୟ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣା। ସଡ଼କ ପରିବହନ ଓ ରାଜପଥ ମନ୍ତ୍ରୀ ନୀତିନ୍‌ ଗଡ଼କରୀ ପୂର୍ବରୁ କହିଥିଲେ ଯେ, ବିଭିନ୍ନ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ୧୦୫ଟି ରାଜପଥକୁ ଟୋଲ ଫି ପାଇଁ ନିଲାମ କରିବା ମାଧ୍ୟମରେ ଟଙ୍କା ଆଦାୟ କରିବେ, ଯେଉଁଥିରୁ ଦେଢ଼ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କା ଆଦାୟ ...

ଘୋଷଯାତ୍ରାର ଉଦ୍‌ଘୋଷଣ

ଘୋଷଯାତ୍ରାର ଉଦ୍‌ଘୋଷଣ

ଡ. ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ସାହୁ ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଓଡ଼ିଆ ଜାତିର ଆରାଧ୍ୟ ଦେବତା। ସେ ଏ ଜାତିର ସାଂସ୍କୃତିକ ଓ ରାଜନୈତିକ ଚିନ୍ତନର ସର୍ବମୟ କର୍ତ୍ତା। ଜନ୍ମଠାରୁ ମୃତ୍ୟୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତିଟି ସ୍ତରରେ, ପ୍ରତିଟି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଆ ଜାତି ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଆଶ୍ରା କରିଛି ଏବଂ ତାଙ୍କରି ନାମରେ ନିଜକୁ ପରିଚିତ କରେଇଛି ବିଶ୍ୱ ଦରବାରରେ। ସେଥିପାଇଁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ରକରି କେଉଁ ସ୍ମରଣାତୀତ କାଳରୁ ଓଡ଼ିଶାର ଜନଜୀବନରେ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଛି ଏକ ସମନ୍ବୟାତ୍ମକ ସାଂସ୍କୃତିକ ସ୍ରୋତ। ଏ ସ୍ରୋତରେ ସମ୍ମିଳିତ ହୋଇଛି ମାନବ ସମାଜର ସଞ୍ଚତ୍ତ ଓ ପରୀକ୍ଷିତ ସକଳ ଦର୍ଶନତତ୍ତ୍ୱ। ସେ ତତ୍ତ୍ୱ କିନ୍ତୁ କୌଣସି ଦାର୍ଶନିକ ପ୍ରଜ୍ଞା ନୁହେଁ, ବରଂ ବ୍ୟକ୍ତି ତଥା ସମାଜ ଜୀବନର ଏକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ; ଏକ ସାଂସ୍କୃତିକ ଅକଲବନ୍ଦୀ। ତା’ର ଉଦାର ଓ ମହାନ ଅନ୍ତଃପ୍ରେରଣାରେ ରହିଛି ମାନବଜାତିର ଜୀବନଚର୍ଯ୍ୟାକୁ ସରସ, ସୁନ୍ଦର ଓ ସୃଜନଶୀଳ କରି ଗଢିତୋଳିବା ନିମନ୍ତେ ଲୋକଶିକ୍ଷାର ବିସ୍ତୃତ ଅବତାରଣା।...

ଉତ୍କଳଘଣ୍ଟ କବି ଯଦୁମଣି

ଉତ୍କଳଘଣ୍ଟ କବି ଯଦୁମଣି

ଡ. ଉଦ୍ଧବ ଚରଣ ନାୟକ ଓଡିଶାରେ ଯଦୁମଣିଙ୍କୁ କିଏ ନ ଜାଣେ? ତାଙ୍କର ପୂରା ନାମ ଯଦୁମଣି ମହାପାତ୍ର। ସେ ଯେପରି ହାସ୍ୟରସିକ ଥିଲେ ସେହିପରି ଥିଲେ ଜଣେ ମହାନ୍‌ ଭକ୍ତକବି। ତାଙ୍କ ହାସ୍ୟରସିକତା ଥିଲା ବିଭୁଦତ୍ତ। ଷୋଳବର୍ଷ ବୟସରେ କବି ହେବାର ବାସନା ଜାଗ୍ରତ ହେଲା। ଗୁରୁଙ୍କ ଆଦେଶରେ ସେ କବିତ୍ୱ ଲାଭ କରିବା ପାଇଁ ଘୁମୁସର ରାଜ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁଚକ୍ର ଗ୍ରାମର ପଞ୍ଚମୁଖ ଭଗବାନ କବିରାଜ ବାହିନୀପତିଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିଲେ। କବିରାଜେ ଦେଖିଲେ ପିଲାଟା ବ୍ରାହ୍ମଣ କୁଳରେ ଜନ୍ମ ନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାରେ ଗଭୀର ଜ୍ଞାନ ଅର୍ଜନ କରିଛି। ଏଣୁ ସେ ଯଦୁମଣିଙ୍କ ମନସ୍କାମନା ପୂରଣ ନିମନ୍ତେ ଭଗବାନ ହୟଗ୍ରୀବଙ୍କ ପୂଜାକରି ହୟଗ୍ରୀବ ମନ୍ତ୍ରସାଧନା ନିମନ୍ତେ ଆଦେଶ ଦେଲେ। ...

ଏଇ ଭାରତରେ

ଏଇ ଭାରତରେ

ଗାଈ ଓ ବାଘ ମଧ୍ୟରେ ଖାଦ୍ୟ-ଖାଦକ ସମ୍ପର୍କ। ଗାଈ ତୃଣଭୋଜୀ ପ୍ରାଣୀ। ବାଘ ମାଂସାଶୀ। ବାଘ ଜଙ୍ଗଲର ଏକ ହିଂସ୍ର ତଥା ଶିକାରୀ ପ୍ରାଣୀ। ବାଘ ଗାଈକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବା ସ୍ବାଭାବିକ କଥା। କିନ୍ତୁ ଗାଈ ଆକ୍ରମଣରେ ଗୋଟିଏ ଚିତାବାଘ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ମନେହେଲେ ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟ। ନିକଟରେ ଔରଙ୍ଗାବାଦ୍‌ସ୍ଥିତ ଗୌତଲା ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ଏପରି ଏକ ବିପରୀତ ଘଟଣା ଘଟିଛି। ସୋମବାର ସକାଳେ ଗୌତଲାର ଭାମ୍ବରଓ୍ବାଡି ଶାଇଭରଠାରେ ଗୋଟିଏ ବାଛୁରୀକୁ ଚିତାବାଘ ଆକ୍ରମଣ କରି ମାରିଦେଇଥିଲା। ଏହା ଦେଖି ପଲେ ଗାଈ ଉକ୍ତ ବାଘକୁ ଘେରିଯାଇ ଏହା ଉପରେ ପାଲଟା ...

Model This Week

ରୂପେଶ